Kategori: Makaleler

Ölüler Neden Rüyamıza Gelir? Bir Ekonomist Gözünden Hayat, Ölüm ve Bilinçaltı Geçen gün bir arkadaşım, sabah uyanıp gözlerini ovuştururken bana şöyle dedi: “Dün gece babaannemi rüyamda gördüm, beni hiç bırakmaz gibi. Ama ölüler neden rüyama gelir ki? Gerçekten onu düşünüyor muyum, yoksa beynim mi oynuyor?” O an, cevabım da bana geldi. İnsanların ölümle olan ilişkisi, gerçekten karmaşık bir şey. Bir yanda kaybettiklerimizin hatıraları, bir yanda bilinçaltımızın düşündürttüğü sorular. “Ölüler neden rüyamıza gelir?” sorusu aslında yalnızca kişisel bir soru değil; hepimizin cevapsız kalmaya eğilimli olduğu, doğrudan psikolojik ve biyolojik yanları olan bir mesele. Ekonomi okumuş birisi olarak, bu tür soruları da…

Ödeme Bilançosunu Kim Hazırlar? Günümüzün globalleşen dünyasında, ekonominin nasıl işlediğini anlamak, birey olarak bizler için çok daha önemli hale geldi. Özellikle her gün haberlerde, gazetelerde, sosyal medyada dönen ekonomik tartışmalarla karşılaşıyoruz. Ama bir konuda hala kafamda soru işaretleri var: Ödeme bilançosu nedir ve bunu kim hazırlar? Şimdi, biraz derinlemesine bakmak gerek. Hem geçmişi, hem bugünü, hem de geleceğiyle bu konuyu anlamaya çalışalım. Ödeme Bilançosu Nedir? Ödeme bilançosu, bir ülkenin bir dönemde yaptığı tüm ekonomik işlemleri, yani diğer ülkelerle gerçekleştirdiği ticaret ve finansal ilişkileri kaydeden bir tür “hesap defteri” gibi düşünebilirsiniz. Kısacası, bir ülkenin dış ekonomik ilişkilerinin bütünsel bir tablosudur. Bu…

Yoğurt Buzluğa Konur mu? Çocukluktan İş Hayatına, Verilerle Bir Hikâye Çocukken, annem evde yoğurt yaparken buzdolabında bir kutu yoğurt görünce, “Bu yoğurdu bir dahaki sefere yeriz,” derdi. Ama bir gün, bir arkadaşım yoğurdu buzluğa koymayı önerdiğinde, ciddi bir kafa karışıklığı yaşamıştım. O zamana kadar hiç kimse yoğurdu buzdolabından çıkarıp buzluğa koymanın doğru olduğunu söylememişti. Tabii, çocukken her şeyle ilgili bir merakım vardı. O zamanlar, her konuda ‘doğru’ bildiğim şeyleri sorgulayan biri değildim ama bu soru bana farklı geldi. Yoğurt buzluğa konur mu? Gerçekten de bu kadar basit mi? Ve bir yoğurdu buzluğa koymanın ardında nasıl bir bilimsel gerçeklik yatıyor? Bu…

Yoganın Kökeni Nedir? Yoganın ne olduğunu hepimiz biliyoruz. Hangi sosyal medyada görsem, bir influencer elinde yoga matı, arka planda sahil manzarası, hafif bir meditasyon havası… Sanki yoga sadece stres atmak, biraz esneme yapmak ve ‘zen’ olmak için varmış gibi algılanıyor. Ama yoga dediğimiz şeyin kökeni, birçoğunun düşündüğünden çok daha derin ve karmaşık. Ve evet, burada biraz cesur bir şekilde yazmaya başlıyorum, çünkü bu kadar ‘huzurlu’ görünen bir pratik aslında tarihsel olarak çok daha fazlasını içeriyor. Yoga, Batı’daki popüler haliyle, aslında bir ‘metod’ olmaktan çok, bir yaşam felsefesi ve eski Hint kültürünün derinliklerinde bir keşif yolculuğu. Yoga: Hint Felsefesinin Köklerinden Günümüze…

Yetişkin Atkı Kaç İp Gider? Soru Sormak Bile Yeter! Hadi şimdi ciddi olalım: Yetişkin atkı kaç ip gider sorusu, aslında basit bir soru gibi görünüyor ama bence bu, bir hayli tartışmaya açık bir mesele. İzmir’de soğuk kış günlerini seviyorum; fırtına, yağmur, hırçın rüzgarlar… Ama bu aralar sokakta gördüğüm her atkı, “Kaç ip gider?” sorusunu kafamda döndürüp duruyor. Elbette, hepimiz internetten bulduğumuz birkaç şablonla hızla bir şeyler örüyoruz ama orada da bazı sorunlar var. Kısacası, her şeyin bir standardı olduğu gibi, atkı örme de ne yazık ki bazen gereksizce karmaşık hale gelebiliyor. Hadi gelin, bu soruyu biraz daha cesurca inceleyelim. Atkı…

Yeni Çağ Dinleri Nelerdir? Modern Dünyada Ruhsal Arayış 1. Yeni Çağ Dinlerinin Doğuşu: Geçmişin Gölgesinde Bir Arayış Ankara’nın karmaşasından uzak, eski zamanlardan kalma taş binalar arasında yürürken, birden aklıma takılıyor: İnsanlar hep bir şeylere inanmak istiyorlar. Ne olursa olsun, ne kadar bilimsel, mantıklı veya rasyonel olursa olsun, ruhsal bir boşluk arayışı devam ediyor. Çocukken, dinin sadece camilerde, kiliselerde veya tapınaklarda bulunabileceğini düşünürdüm. Ancak zamanla, insanların dini inançlarını ve ruhsal yolculuklarını daha farklı şekillerde ifade etmeye başladığını fark ettim. Yeni çağ dinleri, bunların başında geliyor. Yeni çağ dini düşünceler, 20. yüzyılın sonlarına doğru, özellikle Batı dünyasında büyük bir yükselme gösterdi. Burada,…

Türkiye’de Toryum İşleniyor mu? Giriş: Bir Umut mu, Yoksa Gerçekten Bir Potansiyel mi? Türkiye’de enerji politikaları üzerine konuşmak, genelde karmaşık bir hiyerarşi, çıkar ilişkileri ve büyük hayallerin buluştuğu bir alan. Bugün tartışacağımız konu ise, tam da bu alanda uzun zamandır adı geçen ama hâlâ beklenen bir potansiyel: toryum. Türkiye’nin enerji kaynakları konusunda neler yapabileceği ve gelecekte toryumla ilgili atılacak adımlar, toplumun her kesiminden farklı görüşler doğuruyor. Kimi bunu “yeni bir çağın başı” olarak görüyor, kimi de “yine boş bir hayal” diye küçümsüyor. Peki, gerçekten Türkiye toryum işliyor mu? Bu enerji kaynağına yatırım yapmak, Türkiye için doğru bir adım mı? Ve…

Türk Zabiti Ne Demek? İstanbul’da yaşamaktan bazen bunaldığım zamanlar oluyor. Kalabalık, trafik, herkesin bir yere yetişmeye çalıştığı o koşuşturmacada, bir anda durup düşünüyorum. Hızla değişen bir dünyada, “Türk zabiti” gibi kelimelerin ve kavramların ne kadar anlamını yitirdiğini fark ediyorum. Hangi dilde olursa olsun, tarihî kavramlar bir zamanlar olduğu gibi kullanılmıyor. Peki ama, “Türk zabiti ne demek?” dersek, bu kelimeyi nasıl tanımlamalıyız? Gerçekten anlamını kaybetti mi? Yoksa hala bir anlam taşıyor mu? Biraz bu kelimenin ne anlama geldiğine ve geçmişten bugüne Türk zabitinin toplumsal rolüne bakalım. Türk Zabiti: Temel Anlamı ve Kökeni Öncelikle Türk zabiti kavramına göz attığımızda, aslında “zabit” kelimesinin…

Türk Kadını Hangi Alanda Kazanım Elde Etmiştir? İstanbul’da 27 yaşında, gündüzleri ofiste çalışan, akşamları blog yazan sıradan bir gencim. Birçoğumuz gibi sabah işe gitmek, akşam ise evde dinlenmekle geçen bir günüm var. Ama gündelik hayatın sıradanlığı içinde, “Türk kadını hangi alanda kazanım elde etmiştir?” sorusu kafamda dönüp duruyor. Bazen günün sonunda düşünüyorum: “Kadınların hayatta kazandığı alanlar sadece sınırlı bir sayıdan ibaret mi?” Yoksa her alanda gizli zaferler var mı? İsterseniz bunu birlikte keşfedelim. Geçmişin İzi: Türk Kadınının Mücadele Başlangıcı Türk kadınının tarihi, birçok anlamda mücadelelerle şekillenmiş bir geçmişe sahip. Osmanlı döneminden Cumhuriyet’in ilk yıllarına kadar, kadınlar büyük bir değişim ve…

İnsan zihninin en temel meraklarından biri, “Dünyanın en güzel kadını kim?” sorusunu sormaktır. Bu soru basit bir estetik tercihten çok daha fazlasını barındırır. Bilişsel süreçlerden duygulara, sosyal etkileşimlerden kültürel normlara kadar birden çok psikolojik katmanı içerir. Bu yazıda cevapları sabitlenmiş bir meslek unvanı ya da tek bir bakış açısı üzerinden dayatmadan, insan davranışlarının ardındaki bilişsel ve duygusal süreçleri mercek altına alacağız. Ben de zaman zaman kendi zihnimde bu soruyu sorgulayan biri olarak başladım bu yazıya. Ayna karşısına geçtiğimizde ya da fotoğraflara baktığımızda ne oluyor? Güzelliği nasıl algılıyoruz? Ve bu algı neden kişiden kişiye değişiyor? Şimdi bu soruları birlikte araştıracağız. Bilişsel…